Antalya‘nın Döşemealtı ilçesinde buğday hasadının ardından boş kalan tarlalar, binlerce el dokuması halının güneşte yıkanarak ihracata hazırlandığı dev bir açık hava atölyesine dönüştü. Kök boyalı halılar yurt dışında 5 bin dolara kadar alıcı buluyor.
Türkiye’nin dört bir yanından toplanan eski el dokuması halılar, kış boyunca depolarda bekledikten sonra yaz aylarında Döşemealtı’ndaki tarlalara seriliyor. Yüksek sıcaklık altında günlerce güneşlenen halılar hem doğal yollarla dezenfekte ediliyor hem de pastel renklerine yeniden kavuşuyor.
KÖK BOYA İLE RENK ALIYOR
Halı ihracatçısı Halil Börekçi, halıların tamamının organik yünden dokunduğunu ve hiçbir kimyasal madde içermediğini belirtiyor. Boyama sürecinde ‘endikatör‘ adı verilen doğal yardımcı maddeler kullanılıyor. Sütleğen bitkisinin özü ve ceviz kabuğu gibi malzemelerle elde edilen kök boyalar, halılara doğal renk katıyor.
Börekçi, güneşleme sürecini şöyle anlatıyor: “Halılarımızı uzun süre güneş altında bekletiyoruz. Geceleri havanın serinliği ve oluşan nem, gündüzleri ise güneşin sıcaklığı sayesinde fazla boya maddeleri ve zararlılardan arınıyor.“
1969’DAN BU YANA HALIYA ADANMIŞ ÖMÜR
1969 yılından bu yana halı ihracatı yapan Börekçi, sektördeki yarım asırlık deneyimini tek cümleyle özetliyor: “1989 yılında 130 bin metrekare halı ihraç ederek Türkiye’de üçüncü oldum.”
Börekçi, 2000 yılında sektörün eski hareketliliğini kaybetmesi ve Türkiye genelinde halı üretiminin de ciddi biçimde azalmasıyla İstanbul’daki işlerini kapatıp Antalya’ya taşındı. Sektörün zorlandığı dönemi anlatanBörekçi, “O günden bu yana bu mesleği yaşatabilmek için şimdi de Antalya’da halı güneşlemesi yapıyoruz” diyor.
50 DOLARA ALINAN HALI YURT DIŞINDA KATLANARAK DEĞER KAZANIYOR
Halılar yurt içinde 50 ila 100 dolar arasında satılırken, başta ABD ve Avrupa ülkeleri olmak üzere yurt dışında çok daha yüksek fiyatlara ulaşıyor. 50 ila 300 yıllık geçmişe sahip koleksiyon değeri taşıyan antika parçalar ise 3 bin ila 5 bin dolara kadar alıcı bulabiliyor.
Börekçi, “Biz bu halıları Türkiye’nin dört bir yanından, insanların yıllarca evlerinde kullandığı eski halılar arasından topluyoruz. Daha sonra üzerlerinde çeşitli işlemler gerçekleştirerek yeniden hayat veriyor ve ihraç ediyoruz” diyerek doğal kök boyalı el dokuması halılara dünya genelinde büyük ilgi gösterildiğini vurguluyor.
(DHA)
